Omgeving-van-morgen-header

Youmee werkt samen met een groeiend aantal partners waarmee we samen bewonersparticipatie tot een succes maken. Eén van hen is coachbureau acht! uit Zwolle.

Rene-de-Haan

René de Haan - acht!

Acht! verzorgt training en coaching en heeft zich gespecialiseerd in de methode Deep Democracy. Een methodiek die een belangrijke rol kan spelen binnen burgerparticipatie. René de Haan en Wendy Huurdeman van acht! gaan (nieuwe) gebruikers van Youmee leren en vooral laten ervaren hoe Deep Democracy werkt in de praktijk en hoe ze het succesvol kunnen toepassen in combinatie met de app.

René de Haan

‘Waarheid creëer je met elkaar’

Het toepassen en benutten van Deep Democracy is een diepgaand proces. "Het is niet zo maar een trucje dat je leert, maar een echte mindshift," vertelt René de Haan. "Met een diverse groep mensen ga je onderzoeken welke meningen en opvattingen er heersen binnen deze groep. We focussen daarbij niet alleen op het zichtbare, maar ook de meer verborgen achtergrondgevoelens van deze groep. Ook al zie je die niet direct, je hebt er wel mee te dealen als groep. Wij noemen dat onderstroom. Elke mening is belangrijk en draagt bij om tot de beste oplossing voor de groep te komen. Dat is Deep Democracy in de kern."

Deep Democracy is een methodiek die gaat over betere relaties en processen, door het erkennen en benutten van de onderlinge verschillen en deze inzetten voor creatieve besluiten en oplossingen. René de Haan legt uit hoe deze methodiek werkt en vertelt over de grote toegevoegde waarde ervan voor het bevorderen van bewonersparticipatie.

"Vaak worden wij ingeschakeld op het moment dat er een conflict speelt binnen een team of bedrijf. Wij scheppen een omgeving waarbinnen het veilig is je eigen mening te geven en te luisteren naar andermans perspectieven. Deelnemers worden zich bewust van de rol die ze zelf innemen en welk rollen er nog meer actief zijn in de groep. Verschillen en spanningen worden zichtbaar en op een constructieve manier gebruikt om als groep te ontwikkelen. Daardoor worden betere en meer creatieve besluiten genomen. Vergelijk het met de toeschouwers die naar hun eigen toneelstuk kijken. Alle rollen zijn nodig om het stuk te kunnen spelen. Hoe zorg je ervoor dat elke rol benut wordt en tot zijn recht komt? Die vraag levert vaak een boeiende discussie op en zorgt geleidelijk aan voor meer begrip voor andere meningen en kwaliteiten. En hoewel het woord “verschillen benutten” misschien tegenstrijdig klinkt, brengt het erkennen en zichtbaar maken van diversiteit de standpunten en meningen juist dichter bij elkaar. Samen maak je waarheid."

"Niemand heeft het monopolie op de waarheid. We hebben elkaar en elkaars standpunten nodig om verder te komen."

Hoe doe je dat?

"Dat heeft vaak te maken met het durven loslaten van vaste overtuigingen. Je hebt geen gefixeerde identiteit, maar je bent zoals je tot nu toe geworden bent. Je staat voor wat je belangrijk vindt, maar bent ook bereid om dat los te laten als dat niet (meer) werkt. Daarmee laat je onzekerheid toe. Dat kan onveilig aanvoelen en dat is lastig. Kijk maar naar de politiek. We hebben op dit moment de neiging om zoveel mogelijk onzekerheid te willen onderdrukken of buiten te sluiten, maar dat kan niet. Meer controle werkt niet. Als mensen vinden wij het moeilijk om met onzekerheid te dealen.
In de natuur gaat het heel anders. Elke boom groeit volgens een eenvoudig basispatroon. Maar de zon, regen en wind hebben allemaal invloed op de groei. De boom staat in een chaotische omgeving en daardoor is er geen één hetzelfde. Toch ontwikkelen alle bomen zich en groeien ze allemaal in de richting van de zon om zoveel mogelijk licht op te vangen. Die diversiteit, de basispatronen en de chaos zie je terug in de natuur en is ook in ons groepsleven aanwezig. We zijn op een bepaalde manier allemaal gelijk, maar toch ook heel verschillend. Kijk maar om je heen. We krijgen gedoe als we dat niet herkennen en erkennen. Niemand heeft het monopolie op de waarheid, die maken we met elkaar. We hebben elkaar en elkaars standpunten nodig om verder te komen."  

Hoe kom je tot besluitvorming?

"Als eerste is het van belang dat alle meningen en invalshoeken goed geïnventariseerd zijn. Ook de afwijkende meningen die mogelijk de status quo van de groep bedreigen. Vaak zit daar juist het vernieuwende. Als we de afwijkende mening in de groep binnenlaten kunnen we de wijsheid ervan benutten. Vaak gebeurt het echter ook dat deze mening als 'zondebok' buiten de deur gezet wordt. Dat moeten we zien te voorkomen. Als alle wijsheid opgehaald is zijn we klaar om naar de besluitvorming te gaan.

Stel dat binnen een groep de overgrote meerderheid stemt voor plan A. Dan kiest de groep voor A. Meestal zijn we dan klaar, maar niet bij Deep Democracy. Mensen die niet voor plan A gestemd hebben, denken echt niet plotseling: “Oh, hoe heb ik het kunnen denken, natuurlijk geef ik mijn ideeën en passie op.” Groepen hebben de neiging om weer snel een nieuwe consensus realiteit te creëren. Dan is er weer zo snel mogelijk zekerheid. Maar een groep die een meerderheidsbesluit neemt kan ook, bewust of onbewust, blind zijn. Juist omdat ze zoveel passie en energie hebben willen ze verder. In Deep Democracy erkennen we dat en zijn we ook nog nieuwsgierig naar de wijsheid van de minderheid. We vragen aan de minderheid wat zij zien, wat de meerderheid mogelijk niet (meer) kan zien. We gaan niet opnieuw onderhandelen of polderen, maar vragen aan de minderheid wat zij nodig hebben om mee te gaan in het meerderheidsbesluit. Daarmee verrijken we de besluitvorming. Mensen hoeven niet altijd hun zin te krijgen maar het is wel belangrijk om erkend, gehoord en gezien te worden. Dat is in een notendop hoe besluitvorming plaatsvindt binnen Deep Democracy. Een zorgvuldig proces, want als je dit te snel doet, kan je meningen uitsluiten. Dat genereert weer onrust, conflicten etc. waardoor je weer overnieuw moet beginnen."

"Als je met deze methode gaat werken, merk je na verloop van tijd dat de cultuur verandert, want diversiteit wordt toegestaan."

Waarin onderscheidt Deep Democracy zich van andere methodieken?

"Het is alles omvattend, want binnen Deep Democracy telt niet alleen de consensus- maar ook non-consensus realiteit. Dat zijn emoties, gevoelens, gedachten en alle andere onuitgesproken zaken die net zo goed een rol spelen in ons groepsleven. In het dagelijks leven willen we vaak aan die non-verbale aspecten voorbij gaan, maar dat werkt niet. Mensen zijn niet uitsluitend rationele wezens. Ook al willen wij die diepere lagen niet altijd meenemen, ze zijn er toch. Dus je zult er mee moeten dealen. Anders kan het zorgen voor spanningen, conflicten, sabotage, ruzie en zelfs oorlog op termijn."

Wat kunnen beleidsmedewerkers met Deep Democracy?

"Als je met deze methode gaat werken, merk je na verloop van tijd dat de cultuur verandert, want diversiteit wordt toegestaan. Dat proces moet je met elkaar aangaan en de in- en output ervan benutten. Dan merk je na verloop van tijd dat het steeds veiliger wordt om je mening te geven. Je gaat met elkaar een community vormen waarin diversiteit gewaardeerd wordt in plaats van dat het lastig is, of dat je er om wordt veroordeeld of afgerekend."

Hoe pas je Deep Democracy toe binnen grote groepen?

"Wij gebruiken vaak een Wordcloud als vertrekpunt. Hierop kunnen bewoners hun gedachten of gevoelens over een thema kwijt via de app. Zo krijg je zicht op alles wat er speelt en leeft in een buurt. Als je dit weet, kan je een buurtbijeenkomst beleggen waar je met mensen met verschillende standpunten in gesprek gaat over een bepaald thema. Niet met de intentie om te winnen of te verliezen, maar om gezamenlijk het beste besluit te nemen voor de gemeenschap. Soms is het nodig om daarvoor constructief ruzie te maken. Dat kan een pittige discussie zijn, maar wel met respect voor alle heersende opvattingen. Dat vergt goede skills van de gespreksleider, maar daarop kunnen wij trainen. De uitkomst van de discussie leggen we altijd terug in de groep zodat de groepsleden weten welke argumenten er zijn en waarmee ze moeten dealen. Zo kom je tot meer bewuste en gezamenlijk gedragen besluiten zonder gedoe achteraf." 

Wat is de rol van acht! binnen Youmee?

"Met gemeenten die starten met Youmee gaan we aan de slag. We geven medewerkers in een aantal sessies een gezonde cognitieve basis mee zodat ze de theorie gaan begrijpen en toepassen maar vooral ervaren. Dat is van groot belang. Youmee is veel meer dan een app. Het is een proces waarmee je bewonersparticipatie op een veel bredere schaal kan inzetten en benutten op een manier die aansluit bij wensen en mogelijkheden van beleidsmedewerkers en burgers. Wij zijn ons ervan bewust dat het werken met deze methode een cultuuromslag vergt binnen de hele organisatie. Maar eigenlijk zijn we op het gebied van burgerparticipatie al best ver. Bewoners worden mondiger en komen zelf met wijkinitiatieven en zoeken met nieuwe innovatieve en creatieve ideeën samenwerking met gemeente en politiek. Dat vergt een andere manier van werken en dat is spannend voor iedereen.
Anderzijds weten we dat er ook argwaan is onder de mensen. Het vertrouwen in politiek en bestuur is laag op dit moment. Politici moeten hun invloed gaan delen en voelen dat wellicht als macht uit handen geven. Maar Youmee verandert het systeem niet. Er hoeft geen wet voor te worden aangepast, maar brengt juist de communicatie weer op gang. Mensen worden erkend, gehoord en gezien. Onze vrijheid bestaat voor een belangrijk deel uit het feit dat iedereen een afwijkende mening mag hebben. Ons democratisch systeem is een prima vertrekpunt, maar er is nog wel een verdiepingsslag nodig. Met Deep Democracy zetten we die stap." 

Wil je weten hoe je Deep Democracy kan toepassen binnen jouw organisatie? Check www.achtcoaching.nl

Tekst: Yvonne de Haan / www.verhaal-kracht.nl 

Kom naar de Deep Democracy live Experience

5 oktober 2017 van 13.00 - 17.00 uur

Deelnemers
Od205-expert-omgevingsvisies
Goodybags
Youmee-crew
Glaswerk
Overleg
In gesprek
GSM

Anders denken, wijsheid benutten, anders beslissen

Wil je meer weten over Deep Democracy en ervaren hoe deze methodiek werkt in de praktijk? Mis dan niet onze live Experience op 5 oktober a.s.!

Je leert in deze interactieve workshop de invloed en waarde van Deep Democracy en hoe je Youmee kunt inzetten bij het betrekken van bewoners en organisaties in jouw gemeente. Ervaar ook de meerwaarde van accurate kennis en expertise op het gebied van de nieuwe Omgevingswet. 

meer info en aanmelden

© Youmee 2017

Bedankt voor het delen