blog

Omgaan met weerstand

Er zijn verschillende soorten weerstand die je kunt tegenkomen als je met inwoners praat over nieuwe plannen en ontwikkelingen. Het kunnen rationele-, emotionele- of principele bezwaren zijn. Het is belangrijk om de verschillende soorten weerstand te begrijpen die je kunt tegenkomen, zodat je er effectief mee om kunt gaan. In deze blog gaan we erop in en geven we handvatten. 

    Pexels paulo oliveira 491121581 16224253

    Foto door Paulo Oliveira

    Laten we eerst eens kijken hoe de verschillende bezwaren zich uiten. 

    Rationele bezwaren

    • Deze bezwaren bestaan in hoofdzaak uit de bezorgdheid over de haalbaarheid of effectiviteit van het plan. Mensen vragen zich af of het plan wel realistisch is en of het de gewenste doelen zal behalen.
    • Deze bezwaren richten zich op de negatieve impact op individuen of groepen. Mensen maken zich zorgen dat het plan hen of anderen negatief zal beïnvloeden, bijvoorbeeld door financiële verliezen, verlies van leefbaarheid of verstoring van de leefomgeving.
    • Deze bezwaren gaan over onvoldoende informatie of betrokkenheid. Mensen hebben het gevoel dat ze niet genoeg weten over het plan of dat ze niet goed zijn betrokken bij het ontwikkelproces. Dit uit zich in wantrouwen en scepsis.

    Emotionele bezwaren

    • Dit uit zich bijvoorbeeld in angst voor verandering. Mensen zijn van nature terughoudend om hun huidige manier van leven te veranderen, zelfs als de verandering potentieel gunstig is.
    • Dit uit zich door een gevoel van machteloosheid of verlies van controle.  Mensen hebben het gevoel dat ze geen invloed hebben op het plan of dat er niet naar hun mening wordt geluisterd. Dit kan leiden tot frustratie en woede.
    • Dit uit zich door onrechtvaardigheidsgevoelens. Mensen hebben het gevoel dat het plan oneerlijk is of dat bepaalde groepen onevenredig worden bevoordeeld of benadeeld.

    Principele bezwaren

    • Men ervaart wederzijdse uitsluiting van waarden of doelen. Mensen maken bezwaar tegen het plan omdat het in strijd is met hun waarden of fundamentele overtuigingen.
    • Men ervaart een conflict met bestaande normen of regels. Mensen maken bezwaar tegen het plan omdat het ingaat tegen bestaande wetten, voorschriften of beleid.
    • Men ervaart een gebrek aan vertrouwen in de initiatiefnemers of het proces.  Mensen hebben wantrouwen in degenen die het plan promoten of in de manier waarop het tot stand is gekomen.

    Pexels anete lusina 5723269  Foto door Anete Lusina

    Het is belangrijk om de verschillende soorten weerstand te begrijpen die je kunt tegenkomen, zodat je er effectief mee om kunt gaan. Daarbij:

    • Luister je naar de zorgen van mensen en neemt deze serieus.
    • Verstrek je informatie en beantwoord je vragen op een duidelijke en beknopte manier.
    • Betrek je de mensen bij het besluitvormingsproces.
    • Reageer je op bezwaren op een respectvolle en professionele manier.
    • Ben je bereid om compromissen te sluiten waar dat mogelijk is.

    Door dit zo aan te pakken kun je weerstand tegen nieuwe plannen verminderen en de kans vergroten dat ze worden geaccepteerd en uitgevoerd. Naast de bovenstaande punten is het ook belangrijk om rekening te houden met de context van de specifieke situatie. De soorten en intensiteit van de weerstand die je tegenkomt, zullen variëren afhankelijk van factoren zoals:

    • Het type plan
      Sommige plannen, zoals die met een grote impact op de leefomgeving of de portemonnee van mensen, zullen waarschijnlijk meer weerstand oproepen dan andere.
    • De doelgroep
      De bezwaren van verschillende groepen in de bevolking kunnen sterk uiteenlopen.
    • De manier waarop het plan wordt gecommuniceerd
      Een slechte communicatie kan leiden tot misverstanden en onnodige weerstand. Vind je dit interessant? Lees dan dit interview met Monique Broefhoff dat over omgevingscommunicatie gaat.

    Pexels olly 3779448  Foto door Andrea Piacquadio

    5 Technieken om in te spelen op weerstand

    1. Luister actief
      Neem de tijd om naar de zorgen en bezwaren van mensen te luisteren. Laat ze hun verhaal vertellen en stel verduidelijkende vragen om hun standpunt te begrijpen. Toon empathie en begrip voor hun gevoelens, zelfs als je het niet eens bent met hun mening. In Youmee® doe je dit met een bericht en geef je feedback aan de groep. Sluit een document bij waarin je alle verschillende zienswijzen overzichtelijk teruggeeft en ingaat op de verschillende standpunten. 
    2. Valideer hun zorgen
      Erken in je reactie dat hun zorgen legitiem zijn en laat zien dat je ze serieus neemt. Gebruik zinnen als: "We begrijpen dat u zich zorgen maakt over..." of "We zien dat dit plan voor u gevolgen kan hebben."
    3. Geef informatie en beantwoord vragen
      Zorg ervoor dat mensen over alle relevante informatie beschikken om het plan te beoordelen. Beantwoord hun vragen op een duidelijke, beknopte en eerlijke manier.
    4. Betrek mensen bij het proces
      Geef mensen de kans om hun inbreng te hebben in het plan. Dit kan door middel van Youmee®, workshops of formele inspraakprocedures. Laat zien dat hun feedback wordt gewaardeerd en dat deze kan leiden tot aanpassingen van het plan.
    5. Zoek naar compromissen
      Wees bereid om concessies te doen waar dat mogelijk is. Dit kan betekenen dat je wijzigingen in het plan aanbrengt of dat je extra maatregelen neemt om de negatieve gevolgen van het plan te beperken. Mogelijk zijn er ook koppelkansen, waardoor er wensen van belanghebbenden kunnen worden meegenomen waarmee de pijn kan worden verzacht. Is dit allemaal niet mogelijk? Wees dan eerlijk en geef dit duidelijk aan. 

    Gebruik duidelijke en eenvoudige taal. Vermijd jargon en technische termen die mensen niet begrijpen. Maak gebruik van visuele hulpmiddelen zoals kaarten, grafieken en afbeeldingen om complexe informatie te presenteren op een begrijpelijke manier. In Youmee® kun je bestanden, documenten en links eenvoudig toevoegen aan je feedbackbericht. 

    Door deze technieken te gebruiken, kun je weerstand tegen nieuwe plannen verminderen en de kans vergroten op meer draagvlak. Het is belangrijk om te beseffen dat er niet altijd een pasklare oplossing is en dat je je aanpak moet aanpassen aan de specifieke situatie.

    Naast de bovenstaande technieken zijn er nog een aantal andere dingen die je kunt doen om effectief om te gaan met weerstand:

    • Bouw aan je relaties met (belangrijke) stakeholders
      Dit kan je helpen om vertrouwen en begrip te creëren en om mensen meer geneigd te maken om naar je te luisteren.
    • Wees geduldig
      Het kan best een tijdje duren voordat mensen nieuwe plannen accepteren. Jij bent er al een tijd mee bezig, maar zij weten er vaak nog maar net van. Geef niet op en blijf in gesprek.
    • Blijf positief en enthousiast
      Je enthousiasme voor het plan kan aanstekelijk zijn.
    • Leer van je fouten
      Als je tegen weerstand aanloopt, evalueer dan wat er is gebeurd en leer ervan. Probeer je aanpak de volgende keer te verbeteren.

    Door rekening te houden met deze tips kun je je aanpak afstemmen en de kans op een succesvolle uitvoering van de plannen vergroten.

    Denk je na het lezen: ik heb ook nog een tip? Dan wil ik die graag weten! Stuur jouw mail naar margriet@youmee.nl. Bedankt alvast!

    Inspiratie in je mailbox

    We delen waardevolle kennis over participatie en medezeggenschap

    Contact

    Kattenwinkelweg 18
    8015 PW Zwolle
    Nederland
    038 - 20 22 350
    welkom@youmee.nl

    Youmee® Online